Wijnbouw in Nederland

De wijnbouw in Nederland is steeds meer aan het toenemen. Vandaag de dag is de wijnbouw nog heel beperkt, maar de kwantiteit en kwaliteit van het aantal wijngaarden wordt steeds hoger.

Geschiedenis

Romeinse wijn kruikAls sinds de tijd dat de Romeinen aan de macht waren in het zuiden des lands worden er druiven verbouwd. In de tijd dat er een Romeinse heerschappij was in Nederland, was het wijn drinken heel gewoon. De eerste echte vermelding van wijnbouw in Nederland komt echter pas uit 968. In de inventarislijst van de koningin van Saksen worden wijngaarden beschreven die in de buurt liggen van Maastricht. Het is ook niet zo heel raar dat er in die omgeving wijngaarden lagen, ondanks de relatief noordelijke ligging was de streek erg gunstig voor de druiventeelt. Er zijn veel natuurlijke hoogteverschillen en er is een vruchtbare lössbodem. Als gevolg van het warmere weer later in de Middeleeuwen, verspreidde de wijnbouw zich verder uit in Nederland. In de veertiende- en vijftiende eeuw kende Nederland haar hoogtepunt op gebied van wijnbouw, de heuvels rond het Maasdal en Geuldal waren begroeid met wijnranken.

Door de concurrentie van bier in de late Middeleeuwen nam het aantal wijngaarden wel drastisch terug. Door de toevoeging van hop werd bier langer houdbaar. Ook werd de smaak beter door hop en begon bier de concurrentie met wijn te winnen. Vanaf 1540 werd het klimaat ook anders, het werd steeds kouder en vanaf 1590 ontstond ook de zogenaamde ”Kleine Ijstijd”. Door de Kleine Ijstijd en de vernielingen tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd de wijnbouw in Nederland heel minimaal. De definitieve doorslag van het verdwijnen van de wijnbouw kwam door Napoleon Bonaparte en de druifluis. De wijngaarden rond Maastricht werden voor het laatst geplukt in 1946.

Rond de jaren zeventig van de vorige eeuw veranderde veel, in positieve zin, voor de wijnbouw in Nederland. Sommige ondernemers startten toen, voornamelijk in Limburg en Noord-Brabant, met het beplanten van nieuwe wijngaarden. Sinds die tijd is er een groei in de kwantiteit, maar ook zeker kwaliteit van de wijn en de druiven die zij verbouwen. Momenteel zijn er sinds de Tweede Wereldoorlog ruim 170 commerciële wijngaarden in Nederland.

Wijngaarden in Nederland

Wijnbouw in NederlandEr waren in 2007 ruim 150 wijngaarden die een totale oppervlakte hadden van 260 hectare. Tegenwoordig zijn de wijngaarden voornamelijk te vinden in Limburg en Gelderland. Ook zijn er enkele wijngaarden in Noord-Brabant, Zeeland, Noord-Holland, Overijssel en in Drenthe. In Groningen en Friesland zijn er ook negen wijngaarden te vinden. Het totaal aantal wijn wat er geproduceerd wordt bedraagt bijna een miljoen liter wijn. De meeste wijn wordt in Zuid-Limburg geproduceerd, met ruim negentig hectare is dat ook het grootste gebied qua wijnbouw in Nederland. De Achterhoek zorgt voor maar liefst achtendertig hectare aan druiven, ook een begrip voor de wijnbouw in Nederland. De Betuwe, de Veluwe en de omgeving van Groesbeek zijn ook elk goed voor twaalf tot vijftien hectare druiven voor de wijnbouw.

Omdat het klimaat in Nederland niet gunstig is voor de traditionele druivenrassen, zoals de Cabernet Sauvignon bijvoorbeeld, kunnen druivenplanten niet op grote schaal worden aangeplant. Het is nodig om druivenrassen aan te planten die bestendig zijn voor het weer in Nederland. De druivenrassen die aangeplant worden moeten betere resultaten geven in een kouder klimaat.

Druivenrassen in NederlandDruivenrassen in Mea Vota

Zoals al eerder benoemd werd is het aanplanten van traditionele druivenrassen haast onmogelijk in Nederland. Er worden wel degelijk klassieke druivenrassen gebruikt, maar op kleine schaal. Enkele bekende traditionele druivenrassen in Nederland zijn bijvoorbeeld: Pinot Blanc, Pinot Gris, Chardonnay en Müller-Thurgau.

Nieuwe schimmeltolerante rassen zijn bijvoorbeeld: Regent, Rondo, Cabernet Cantor, Cabernet Cortis en Solaris. Deze rassen die worden op steeds grotere schaal aangeplant in plaats van de traditionele druivenrassen.

Vanwege de regels betreft de pesticiden is het van groot belang dat de nieuwe druivenrassen zeer schimmeltolerant zijn. In Vijlen zit een van wijngaard die er constant mee bezig is met verbeteren en innoveren van nieuwe druivenrassen. Deze wijngaard heeft sinds 1988 op experimentele basis zeventig nieuwe soorten druiven aangeplant. Het idee achter de aanplant van de nieuwe druivenrassen was om te kijken of zowel traditionele, als nieuwere wijndruiven in Nederland rijp konden worden. Ook was het idee erachter om te kijken of er van de druiven een goede wijn kon worden gemaakt. De meeste van de nieuwere druivenrassen die aangeplant zijn, zijn ook onderzocht en hebben wel degelijk een grotere tolerantie voor schimmels en andere ziektes dan de traditionele rassen. Door de innovaties die uitgevoerd zijn door de wijngaard-houder in Vijlen zijn er minder chemische bestrijdingsmiddelen nodig en dat zorgt er dus voor dat het natuurlijk product helemaal tot zijn recht komt in de natuur.

Tegenwoordig is wijn makkelijk te koop in winkels en online wijn kopen.